Doorligwond: oorzaken, symptomen en verzorging

Een doorligwond kan ontstaan wanneer iemand langdurig in dezelfde houding ligt of zit. Vooral bij mensen die bedlegerig zijn, weinig kunnen bewegen of in een rolstoel zitten, kan de huid hierdoor beschadigd raken. Wat begint als een rode of gevoelige plek, kan uiteindelijk uitgroeien tot een pijnlijke en moeilijk genezende wond.

Een doorligwond, ook wel decubitus genoemd, ontstaat voornamelijk door langdurige druk en schuifkrachten. Daardoor raakt de doorbloeding van de huid en het onderliggende weefsel verstoord. Bovendien kunnen vocht, wrijving en een kwetsbare huid de klachten verergeren.

Gelukkig kun je veel doen om doorligwonden te helpen voorkomen en verdere beschadiging te beperken. In dit blog lees je hoe je een doorligwond herkent, welke stadia er zijn en waarom drukvermindering, passende wondzorg en dagelijkse huidverzorging zo belangrijk zijn.

💡 TIP: Last van roodheid of irritatie door doorliggen? Bestel Edula® zalf met 20% korting >>

Wat is een doorligwond?

Een doorligwond is een beschadiging van de huid en soms ook van het onderliggende weefsel. De medische benaming hiervoor is decubitus.

Wanneer langdurig druk op dezelfde plek ontstaat, kunnen kleine bloedvaten worden samengedrukt. Hierdoor krijgt het weefsel onvoldoende zuurstof en voedingsstoffen, waardoor beschadigingen kunnen ontstaan.

Vooral plekken waar het bot dicht onder de huid ligt, zijn gevoelig voor doorligwonden. Denk bijvoorbeeld aan de hielen, stuit, heupen en ellebogen.

Een doorligwond begint niet altijd met een open wond. Soms is er eerst sprake van een rode of verkleurde huid die niet verbleekt wanneer je er voorzichtig op drukt.

Daarom is het belangrijk om beginnende huidveranderingen tijdig te herkennen en verdere druk op de kwetsbare plek te voorkomen.

KORTOM:
Een doorligwond ontstaat door langdurige druk op de huid en het onderliggende weefsel. Hierdoor kunnen rode plekken, blaren en uiteindelijk open wonden ontstaan.

Hoe herken je een doorligwond?

Een doorligwond kan zich op verschillende manieren ontwikkelen. De klachten hangen vooral af van de ernst en de mate waarin de huid beschadigd is.

Veelvoorkomende kenmerken zijn:

• Aanhoudende roodheid of verkleuring van de huid
• Een gevoelige of pijnlijke plek
• Een warme of juist koele huid
• Zwelling of verharding
• Een blaar of oppervlakkige beschadiging
• Een open wond
• Vocht of wondvocht
• Soms donkere of afgestorven huid bij ernstige beschadiging

Bij een lichte huid is een beginnende doorligplek vaak rood. Op een donkere huid is deze verkleuring soms moeilijker zichtbaar. Daarom is het belangrijk om ook te letten op temperatuurverschillen, pijn en veranderingen in de huidstructuur.

Bovendien hoeft een doorligwond niet altijd veel pijn te doen. Bij mensen met een verminderd gevoel kunnen beschadigingen ontstaan zonder dat zij dit direct merken.

Wat zijn de oorzaken van een doorligwond?

Een doorligwond ontstaat meestal door langdurige druk, maar verschillende omstandigheden kunnen het risico vergroten.

1. Langdurig in dezelfde houding liggen

Wanneer iemand lange tijd op dezelfde plek ligt, kan druk ontstaan op bijvoorbeeld de stuit, hielen of heupen.

Hierdoor vermindert de doorbloeding en kan het onderliggende weefsel beschadigd raken.

2. Langdurig zitten

Ook mensen die veel in een stoel of rolstoel zitten, kunnen doorligwonden ontwikkelen. Vooral de zitknobbels en het stuitgebied worden daarbij langdurig belast.

3. Schuiven en wrijving

Wanneer iemand onderuitzakt in bed of een stoel, kunnen de huid en het onderliggende weefsel ten opzichte van elkaar verschuiven.

Daardoor ontstaat extra belasting van de huid en neemt de kans op beschadiging toe.

4. Een vochtige huid

Zweet, urine en ander vocht kunnen de huid week maken. Hierdoor wordt deze gevoeliger voor beschadiging door wrijving.

5. Verminderde mobiliteit

Mensen die zichzelf moeilijk kunnen verplaatsen of draaien, lopen meer risico. Zij kunnen namelijk minder gemakkelijk van houding veranderen wanneer er druk ontstaat.

6. Onvoldoende voeding en een kwetsbare gezondheid

Bij ondervoeding, uitdroging of bepaalde aandoeningen kan de huid kwetsbaarder zijn en kunnen wonden minder goed genezen.

KORTOM:
Langdurige druk en schuifkrachten zijn de belangrijkste oorzaken van doorligwonden. Daarnaast vergroten beperkte mobiliteit, vocht en een kwetsbare gezondheid het risico op huidbeschadiging.

Waar ontstaat een doorligwond meestal?

Doorligwonden komen vooral voor op plaatsen waar botten dicht onder de huid liggen.

Doorligwond op de stuit

De stuit is een veelvoorkomende plek bij mensen die langdurig op hun rug liggen of onderuitgezakt zitten. Vooral de combinatie van druk en schuifkrachten kan hier problemen veroorzaken.

Doorligwond op de hiel

De hielen worden tijdens het liggen regelmatig belast. Daardoor kunnen rode plekken en beschadigingen ontstaan, vooral wanneer de hielen langdurig op het matras rusten.

Doorligwond op de heup

Bij mensen die veel op hun zij liggen, kan druk ontstaan op de uitstekende delen van de heup. Hierdoor kan de huid plaatselijk beschadigd raken.

Doorligwond op de billen

Ook de billen en zitknobbels zijn gevoelige plekken, vooral bij langdurig zitten in een stoel of rolstoel.

Doorligwond op andere lichaamsdelen

Daarnaast kunnen doorligplekken ontstaan op de ellebogen, schouderbladen, enkels en het achterhoofd.

Welke stadia heeft een doorligwond?

Doorligwonden worden doorgaans onderverdeeld in vier categorieën. Deze indeling geeft aan hoe ernstig de beschadiging van de huid en het onderliggende weefsel is.

Categorie 1: blijvende roodheid

De huid is nog intact, maar vertoont een rode of verkleurde plek die niet verbleekt bij lichte druk.

Daarnaast kan de huid warm, gevoelig of harder aanvoelen.

Categorie 2: oppervlakkige huidbeschadiging

Bij categorie 2 is de buitenste huidlaag gedeeltelijk beschadigd. Hierdoor kan een oppervlakkige wond of een met vocht gevulde blaar ontstaan.

Categorie 3: diepe huidbeschadiging

De beschadiging loopt door tot in het onderhuidse vetweefsel. Daardoor ontstaat een diepere wond die professionele behandeling nodig heeft.

Categorie 4: zeer diepe doorligwond

Bij categorie 4 is sprake van ernstige weefselschade, waarbij bijvoorbeeld spieren of botten zichtbaar of direct voelbaar kunnen zijn.

Soms is de ernst van een doorligwond niet direct vast te stellen, bijvoorbeeld doordat de wondbodem bedekt is met afgestorven weefsel.

Wat helpt bij een doorligwond?

Bij een doorligwond is het belangrijk om verdere druk te voorkomen en de beschadigde huid tijdig te laten beoordelen. Daarnaast spelen passende wondzorg en dagelijkse huidverzorging een belangrijke rol.

1. Verminder de druk op de huid

Wanneer druk op dezelfde plek blijft bestaan, kan de beschadiging verergeren. Daarom is drukontlasting een van de belangrijkste onderdelen van de verzorging.

2. Verander regelmatig van houding

Door regelmatig van houding te veranderen, worden kwetsbare lichaamsdelen minder langdurig belast.

Wetenschappelijk onderzoek naar het voorkomen en behandelen van doorligwonden benadrukt het belang van wisselligging, voeding en drukverlagende hulpmiddelen als onderdelen van een bredere zorgaanpak. De bewijskracht voor afzonderlijke maatregelen is echter niet altijd sterk (1).

3. Gebruik geschikte drukverlagende hulpmiddelen

Een speciaal matras, zitkussen of hielbeschermer kan helpen om druk beter te verdelen. Wel is het belangrijk om deze hulpmiddelen af te stemmen op de persoon en de locatie van de doorligwond.

4. Controleer de huid dagelijks

Let op roodheid, verkleuring, zwelling, pijn en andere veranderingen. Vooral bij mensen die weinig bewegen, is dagelijkse controle belangrijk.

5. Zorg voor voldoende voeding en vocht

Een goede voedingstoestand ondersteunt het lichaam bij het herstel. Daarom is het belangrijk dat iemand voldoende eet en drinkt, afgestemd op de persoonlijke gezondheidssituatie.

6. Zorg voor passende wondverzorging

Wanneer een doorligwond open is, kan specifieke wondbehandeling nodig zijn. Welke producten en verbandmiddelen geschikt zijn, hangt onder andere af van de diepte, hoeveelheid wondvocht en toestand van het weefsel.

Waarom zijn drukvermindering en huidverzorging belangrijk?

Een doorligwond ontstaat doordat de huid en het onderliggende weefsel langdurig worden belast. Daarom kan een wond moeilijk herstellen wanneer de druk op dezelfde plek blijft bestaan.

Door druk te verminderen en de houding regelmatig aan te passen, krijgt het kwetsbare weefsel minder belasting. Daarnaast is het belangrijk om de omliggende huid schoon, soepel en goed verzorgd te houden.

Ook wetenschappelijk onderzoek bij ziekenhuispatiënten laat zien dat drukverlagende ligoppervlakken en hielbescherming kunnen bijdragen aan het verminderen van nieuwe doorligwonden. Daarmee wordt het belang van goede preventie en passende hulpmiddelen onderstreept (2).

Edula® zalf bij de verzorging van doorligplekken

Een beginnende doorligplek kan gepaard gaan met roodheid, irritatie en een kwetsbare of gevoelige huid. Daarom is een goede dagelijkse huidverzorging belangrijk om de huid te beschermen en het natuurlijke herstelproces te ondersteunen.

Edula® zalf verzorgt de droge, schrale en geïrriteerde huid bij doorligplekken. De zalf helpt bij roodheid en irritatie en houdt de kwetsbare huid soepel en beschermd. Edula® zalf is uitsluitend geschikt voor gebruik op de gesloten huid.

Edula® zalf vormt een beschermend laagje op de huid en helpt vochtverlies te beperken. Hierdoor blijft de huid goed gehydrateerd en soepel. Daarnaast ondersteunt de zalf de natuurlijke huidbarrière en bevordert deze het natuurlijke herstelproces van de huid.

Edula® zalf bevat Calendula oertinctuur en Rosae aetheroleum (rozenolie), ingrediënten die bekendstaan om hun verzorgende en kalmerende eigenschappen.

Edula® zalf is ontwikkeld in samenwerking met dermatologen en wordt al ruim 35 jaar gebruikt voor de verzorging van de droge, kwetsbare en beschadigde huid, onder andere in ziekenhuizen en klinieken. Hierdoor heeft Edula® zalf zich door de jaren heen bewezen als een vertrouwd product voor de dagelijkse verzorging van de huid.

Geef de kwetsbare huid bij doorligplekken de dagelijkse verzorging en bescherming die ze nodig heeft met Edula® zalf!

Alle voordelen van Edula® zalf op een rijtje:

• Hydraterende en beschermende zalf
• Ondersteunt het natuurlijke herstelproces van de huid
• Geschikt voor het hele gezin vanaf 0 jaar
• Helpt bij jeuk, irritatie en roodheid
• Vrij van hormonen en parabenen
• Geschikt voor elk huidtype
• 35+ jaar bewezen effectief

Hoe gebruik je Edula® zalf bij een doorligplek?

Controleer de huid rondom de doorligplek zorgvuldig en houd deze schoon. Breng Edula® zalf vervolgens twee tot drie keer per dag aan op de gesloten, droge, schrale of geïrriteerde huid.

Besteed daarbij extra aandacht aan kwetsbare plekken die gevoelig zijn geworden door langdurig liggen of zitten. Zorg er wel voor dat de huid intact is voordat je de zalf aanbrengt.

Gebruik Edula® zalf niet rechtstreeks op open doorligwonden, blaren of plekken waar de huid beschadigd en niet meer gesloten is. Bij een open wond is professionele wondverzorging nodig.

Daarnaast kun je Edula® zalf preventief gebruiken voor de dagelijkse verzorging van droge en kwetsbare huid. Vooral bij mensen die veel liggen of zitten, is het belangrijk om de huid goed te controleren en druk op gevoelige plekken te beperken. Lees voor gebruik de bijsluiter.

Bekijk ook eens de ervaringen van anderen en de resultaten die met Edula® zalf behaald zijn.

Bestel Edula® zalf met 20% korting en ervaar direct de effectieve werking >>

⭐ Trustpilot review: “We gebruiken de producten van Edula al jaren en zijn er erg tevreden over. De medewerkers zijn kundig en leveren & reageren snel. We gebruiken het voor diverse doeleinden, zeker een aanrader!” – Don

Hoe kun je een doorligwond voorkomen?

Het voorkomen van doorligwonden begint met het regelmatig controleren en ontlasten van kwetsbare plekken.

Vooral bij bedlegerige mensen of mensen die veel in een rolstoel zitten, is het belangrijk om een goede houding aan te nemen en regelmatig van positie te veranderen.

Daarnaast kunnen een geschikt matras, voldoende beweging en een goede voedingstoestand helpen om het risico te beperken.

Ook dagelijkse huidverzorging is belangrijk. Houd de huid schoon en voorkom langdurige blootstelling aan vocht. Daarnaast is een goede dagelijkse huidverzorging belangrijk om de gesloten huid zacht, soepel en beschermd te houden, vooral wanneer deze droog of schraal wordt.

Wanneer moet je met een doorligwond naar de huisarts?

Een vermoedelijke doorligwond moet tijdig door een zorgverlener worden beoordeeld, ook wanneer de huid nog intact is. Daardoor kan verdere beschadiging mogelijk worden voorkomen.

Neem zeker contact op wanneer:

• Er blijvende roodheid of verkleuring ontstaat op een drukpunt
• De huid open gaat of er blaren ontstaan
• Een wond dieper of groter wordt
• Er toenemende pijn, zwelling of warmte ontstaat
• Er pus of een onaangename geur vrijkomt
• De wond niet verbetert ondanks drukvermindering en verzorging

Bij koorts, snel toenemende roodheid of een ernstig zieke indruk is snelle medische beoordeling belangrijk.

Veelgestelde vragen over een doorligwond

1. Hoe begint een doorligwond?

Een doorligwond begint vaak met een rode of verkleurde plek die niet verdwijnt wanneer er voorzichtig op wordt gedrukt. Daarnaast kan de huid warm, pijnlijk of harder aanvoelen.

2. Hoe lang duurt het voordat een doorligwond geneest?

Dat hangt af van de ernst en de gezondheid van de persoon. Een beginnende doorligplek kan verbeteren wanneer de druk tijdig wordt weggenomen. Diepere wonden kunnen echter weken tot maanden nodig hebben om te herstellen.

3. Kun je een doorligwond krijgen door lang te zitten?

Ja, ook langdurig zitten kan een doorligwond veroorzaken. Vooral de stuit, billen en zitknobbels worden daarbij belast.

4. Wat kun je op een doorligwond smeren?

Dat hangt af van de ernst en de toestand van de huid. Bij een beginnende doorligplek met een gesloten huid kan beschermende verzorging geschikt zijn. Bij een open doorligwond bepaalt de wondbehandelaar welke wondverzorgingsproducten nodig zijn.

5. Kun je Edula® zalf gebruiken bij een doorligwond?

Edula® zalf kan worden gebruikt voor de verzorging van de gesloten, droge, schrale en geïrriteerde huid bij doorligplekken. De zalf helpt vochtverlies te beperken en houdt de kwetsbare huid soepel en beschermd. Gebruik Edula® zalf niet op open doorligwonden.

Conclusie: wat helpt bij een doorligwond?

Een doorligwond ontstaat door langdurige druk op de huid en het onderliggende weefsel. Hierdoor kunnen roodheid, pijn en uiteindelijk ernstige huidbeschadigingen ontstaan.

Daarom zijn tijdige herkenning, drukvermindering en passende wondzorg essentieel. Daarnaast helpt een goede dagelijkse huidverzorging om de kwetsbare huid soepel en beschermd te houden.

Edula® zalf biedt de gesloten, droge en geïrriteerde huid bij doorligplekken dagelijkse hydratatie en bescherming. Zo help je de kwetsbare huid goed te verzorgen, terwijl drukvermindering en professionele wondzorg belangrijk blijven om verdere beschadiging te voorkomen.

Bronnen:

(1) Pubmed: Prevention and treatment of pressure injuries: A meta-synthesis of Cochrane Reviews
(2) Pubmed: Effectiveness of interventions to prevent pressure injury in adults admitted to acute hospital settings: A systematic review and meta-analysis of randomised controlled trials

Let op: dit artikel is bedoeld ter informatie en vervangt nooit medisch advies. Raadpleeg altijd je huisarts of specialist bij twijfel of ernstige klachten.

📅 Laatst geüpdatet op: 6 november 2026

Bekijk ook:

Smetplek onder borst: wat kun je doen?

👉 Wil je meer weten over de producten van Edula® Skincare? Bekijk dan ook onze homepage.